Bladgoud

Bladgoud is goud dat zo dun is geslagen dat u er bijna doorheen kunt kijken. Al duizenden jaren gebruiken mensen het om tempels, beelden, meubels en letters te laten stralen. Bij Schitterend is bladgoud het materiaal waarmee wij elke dag werken.

Op deze pagina leest u wat bladgoud precies is, hoe het wordt gemaakt en wat karaat betekent. Ook leest u iets over de lange geschiedenis van goud, over beroemde vergulde bouwwerken en over het verschil tussen echt bladgoud en imitatiegoud.

Wat is bladgoud?

Bladgoud is goud dat tot flinterdunne blaadjes is geslagen. Een blaadje is ongeveer 0,1 micrometer dik, honderden keren dunner dan een mensenhaar. Uit één gram goud slaat een goudslager ongeveer een halve vierkante meter bladgoud. Daardoor kunt u met heel weinig goud een groot oppervlak vergulden.

Goud heeft eigenschappen die geen ander metaal in deze combinatie heeft. Het oxideert niet, roest niet en wordt niet dof. Bovendien weerkaatst het licht prachtig. Daarom blijft een goed vergulde letter of ornament, binnen en buiten, tientallen jaren stralen. Het Latijnse woord voor goud is aurum, waar ook het scheikundige symbool Au van komt.

Hoe wordt bladgoud gemaakt?

Het maken van bladgoud is een ambacht op zich. In grote lijnen gaat het zo:

Smelten en legeren. Het goud wordt gesmolten en eventueel gemengd met een klein beetje zilver of koper.
Walsen. De gegoten staaf wordt tussen walsen uitgerold tot een lang, dun lint.
Slaan. Het lint wordt in kleine stukjes geknipt. Die worden tussen vellen in pakketten gelegd en in meerdere rondes geslagen, tot ze dun genoeg zijn.
Snijden en verpakken. De blaadjes worden op maat gesneden en tussen vloeipapier in boekjes gelegd.

Vroeger gebeurde het slaan volledig met de hand. Tegenwoordig helpen machines bij een deel van het werk, maar het blijft precisiewerk.

Karaat en kleuren

Het karaat geeft aan hoeveel puur goud er in een legering zit. Het zuiverste goud is 24 karaat.

24 karaat: puur goud.
22 karaat: ongeveer 91,6 procent goud.
18 karaat: 75 procent goud.

Door goud te legeren met zilver of koper verandert de kleur. Meer zilver geeft een lichtere, koelere tint, meer koper een warmere, roodachtige tint. Zo zijn er tinten van citroengoud tot roodgoud, en kan een vergulder de kleur afstemmen op het object.

Bladgoud of schlagmetaal?

Naast echt bladgoud bestaat er schlagmetaal, ook wel imitatiegoud genoemd. Dat is een legering van koper en zink, die op goud lijkt maar veel dikker en goedkoper is. Schlagmetaal verkleurt na verloop van tijd en moet daarom altijd worden afgelakt. Echt bladgoud blijft mooi, ook zonder laklaag. Voor buitenwerk gebruikt Schitterend daarom vrijwel altijd echt bladgoud van 23 tot 24 karaat.

Een korte geschiedenis van goud en bladgoud

Goud is een van de eerste metalen die mensen bewerkten. De oudste bekende bewerkte gouden voorwerpen komen uit Varna in Bulgarije en zijn meer dan 6.000 jaar oud. Ze dateren uit de periode rond 4600 tot 4200 voor Christus.

De oude Egyptenaren werden meesters in het goudslaan. In het graf van Toetanchamon zijn niet alleen het beroemde gouden dodenmasker gevonden, maar ook houten schrijnen, meubels en beelden die met dun goud waren bekleed. Het masker zelf is van massief goud. Het laat zien hoeveel waarde het goud toen al had, als symbool van eeuwigheid en goddelijkheid.

Daarna verspreidde het vergulden zich over de hele wereld. In de middeleeuwen glansden gouden achtergronden in iconen en altaarstukken. Later werden lijsten, meubels en interieurs rijk verguld, zeker in de barok.

Bladgoud in de wereld

Op veel plaatsen in de wereld is goud verbonden met wat mensen heilig of kostbaar vinden. Enkele bekende voorbeelden:

De Shwedagonpagode in Yangon, Myanmar, is bedekt met goud en is van verre te zien.
De Gouden Tempel in Amritsar, India, het belangrijkste heiligdom van de sikhs, is grotendeels verguld.
Kanazawa in Japan maakt verreweg het grootste deel van het Japanse bladgoud. De stad staat bekend om haar vergulde ambachten.

Eetbaar bladgoud

Bladgoud is ook eetbaar. Als voedingsadditief heeft goud het E-nummer E175. Het heeft geen smaak en wordt gebruikt als decoratie op gebak, bonbons en dranken. Het pure goud gaat onveranderd door het lichaam heen.

Hoe Schitterend bladgoud gebruikt

In onze werkplaats in Diemen gebruiken wij bladgoud voor vrijwel al ons verguldwerk. Wij vergulden meubels, lijsten, stucwerk, gevelornamenten, uithangborden, boten en torenhaantjes. Ook brengen wij bladgoud aan op de achterkant van glas, voor etalageramen, spiegels en reclameborden. Lees meer over glas vergulden met bladgoud.

Afhankelijk van het object kiezen wij de juiste techniek, zoals polimentvergulden, olievergulden of achterglasvergulden. Meer over die technieken vindt u op de pagina vergulden.

Iets laten vergulden met bladgoud?

Heeft u een object, gevel, raam of meubel dat u met echt bladgoud wilt laten vergulden? Of wilt u advies over de juiste techniek en het juiste karaat? Neem contact op en vertel wat u voor ogen heeft. Wij denken graag met u mee.