Houtimitatie schilderen

Houtimitatie schilderen is de kunst om met verf en penseel een oppervlak te laten lijken op echt hout. Bij Schitterend laat u eiken, grenen, teak of mahonie op vrijwel elke ondergrond naschilderen, met de natuurlijke nerf en de eigen kleuren van de houtsoort. Met vaste hand en precisie gemaakt, is zo’n imitatie niet van echt te onderscheiden.

Op deze pagina leest u wat een geschilderde houtimitatie is, hoe die ontstaat en waarvoor u haar kunt laten maken. Ook vertellen we iets over de rijke geschiedenis van dit vak, dat vooral in de negentiende eeuw een grote bloei kende.

Wat is een geschilderde houtimitatie?

Een houtimitatie is schilderwerk dat de tekening, kleur en glans van een houtsoort nabootst. De schilder bouwt het beeld laag voor laag op: eerst een grondkleur, daarna transparante lagen waarin de nerf, de vlammen en de jaarringen worden getrokken. Zo ontstaat diepte, net als bij echt hout.

Het mooie is dat de ondergrond er niet toe doet. Een houtimitatie kan worden geschilderd op goedkoop hout, op metaal, op stucwerk of op een plaatmateriaal. Het resultaat ziet eruit als een kostbare houtsoort. Daarom is houtimitatie schilderen vaak een slimme keuze waar massief hout te zwaar, te duur of niet mogelijk is.

Houtimitatie schilderen: zo gaat het in zijn werk

Elke houtsoort vraagt om een eigen aanpak. Toch verloopt het werk meestal in dezelfde stappen.

Voorbereiden. De ondergrond wordt hersteld, geschuurd en voorzien van een gladde grondlaag in de lichtste kleur van het hout.
Glaceren. Daarna volgt een transparante laag, een glacis, op basis van olie- of waterbeits. Zolang die laag nat is, kan erin worden gewerkt.
De nerf trekken. Met spalters, kammen, veren en penselen worden de nerf, de vlammen en de poriën in de natte laag getekend.
Verdrijven. Met een zachte kwast van dassenhaar worden harde overgangen weggewerkt, zodat de tekening natuurlijk oogt.
Verdiepen en beschermen. Extra lagen geven diepte en kleur. Een vernis bepaalt de glans en beschermt het werk.

Welke houtsoorten kunnen worden nageschilderd?

Vrijwel elke houtsoort is na te schilderen. Veel gevraagd zijn:

Eiken: herkenbaar aan de spiegels en de grove nerf, klassiek in Hollandse interieurs.
Grenen: licht en warm, met duidelijke jaarringen en kwasten.
Teak: goudbruin en strak getekend, geliefd in scheepsinterieurs.
Mahonie: diep roodbruin met een rijke vlamtekening.

Ook exotische en zeldzame soorten zijn mogelijk. Zo schilderde Schitterend een houtimitatie van palissander, een kostbare houtsoort met een donkere, levendige tekening.

Waarvoor kunt u een houtimitatie laten schilderen?

Bij monumentale restauraties is houtimitatie vaak onmisbaar. Veel historische deuren en lambriseringen waren oorspronkelijk geschilderd in plaats van gebeitst. Wie zo’n interieur wil herstellen, kiest daarom voor het vak van toen. Meer over ons restauratiewerk leest u op de pagina restauraties.

Maar ook in een nieuw interieur is een geschilderde houtimitatie een echte aanwinst. U kunt denken aan:

voordeuren, binnendeuren en paneeldeuren;
muren en lambriseringen;
kasten en ingebouwde meubels;
tafels en andere losse meubelstukken.

De geschiedenis van het houtnerven

Houtimitaties werden al eeuwen geschilderd, maar in de negentiende eeuw beleefde het vak zijn bloeitijd. In Nederlandse herenhuizen kregen deuren, trappen en lambriseringen vaak een geschilderde eiken- of notenhouten afwerking. Schilders noemden dit werk ook wel griffeerwerk of houtnerven.

Het vak werd grondig geleerd op schildersopleidingen, waar leerlingen urenlang oefenden op proefpanelen. Elke schilder had zijn eigen set gereedschap, van stalen kammen tot verdrijvers van dassenhaar. Decoratieve schildertechnieken zoals houtimitatie staan inmiddels in de Inventaris Immaterieel Erfgoed Nederland. Dat laat zien hoe waardevol dit ambacht is.

Houtimitatie en marmerimitatie combineren

In historische interieurs gingen houtimitatie en marmerimitatie vaak samen. Denk aan een gang met een geschilderde marmeren plint en eikenhouten deuren. Schitterend schildert beide technieken, zodat het geheel in één hand blijft. Lees meer over het schilderen van marmerimitaties.

Houtimitatie schilderen bij Schitterend

Heeft u een deur, kast of lambrisering die een houtimitatie verdient, of wilt u een historisch interieur in oude glorie herstellen? Neem contact op en stuur gerust een foto mee. We denken graag met u mee over de houtsoort en de aanpak.